شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت دهم)
شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت دهم)

پیدایش وتکامل خط نستعلیق در گذر زمان

نتیجه گیری

پس از مطالعه تحولات سیاسی و اجتماعی از دوران مغول تا دوران قاجار (از سده هفتم هجری تا سده ۱۴ هجری قمری) و سیر تحول و ایجاد خط نستعلیق می توان این هفت قرن را یکی از پر نشیب و فرازترین دوران در تاریخ خط دانست. البته تحولات به صورت واضح در برخی دوره ها نمود نداشته است، این دیدگاه را شاید از نگاه برخی ایرانشناسان دانست که هنر ایران را به نوعی دور از ابداع دانسته اند و تنها هنرمندان را به تکامل معیارهای موجود شناسانده اند تا آنکه قواعد را بشکنند. به نوعی با تکرار به تکمیل برسند. البته در خط سیر هنرمندان خوشنویس شاید روش تکمیل نشانگر این نوع از هنر باشد. اینکه با مشق از استادان به صورت مستقیم یا غیرمستقیم توانسته اند تغییراتی در قواعد خط به وجود آورده و خط را تکامل بخشند. هنر هنرمندان ایرانی به ویژه در قرون هفت تا نه هجری با توجه به حمله ویرانگر مغولان را می توان از دیدگاه های متعددی مورد بررسی قرار داد. یکی از خصوصیات این دوره ابداع خط نستعلیق به عنوان خطی کاملا ایرانی است. البته با تاکید بر این نکته که تمامی اقلامسته اصالتی ایرانی دارند، اما با توجه به نظر تاریخ نگاران مبنی بر اینکه خط نستعلیق خطی کاملا ایرانی با خصوصیات روحی ایرانیان است و این به این خاطر است که ایرانیان تحت تاثیرات حمله مغول به گرایش های ملیت پرستی و مبارزه با عناصر ضد ایرانی روی آوردند و روی آوردن ویژه به زبان و خط فارسی نزد فرقه های صوفی مسلک و عرفانی مانند حروفیه و… در ایجاد و پیدایش خط نستعلیق در این دوران بسیار پر اهمیت است. اینجاست که گرایشات عرفانی در میان هنرمندان و اهالی فرهنگ، از جمله خوشنویسان شکل گرفته میشود. این مبانی عرفانی بر خوشنویسی نیز موثر می افتد و در رسالات خوشنویسی، در تبیین ماهیت خوشنویسی، به عنوان تجلی درک معرفت الهی از سوی انسان عارف، به نوعی اصول صفا و شان را به خود می گیرد.

این نوشته برگرفته از مقاله (شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق) نوشته مریم شفیعی علویجه و آزاده محرابی می باشد.

علاقمندان و همراهان به این مطلب میتوانند بخش های بعدی را از لینک های زیر بخوانند:

شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت اول)
شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت دوم)
شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت سوم)
شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت چهارم)
شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت پنجم)
شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت ششم)
شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت هفتم)
شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت هشتم)
شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت نهم)
 

کتاب روش جامع آموزش خط نستعلیق

تالیف و خط : اسماعیل نژاد فرد لرستانی

آموزش سطرنویسی، چلیپا نویسی، کتابت نویسی، قطعه نویسی 

آشنایی با وسایل خوشنویسی و دیگر موارد مورد نیاز جهت آموزش خط

آموزش به شیوه خودآموز وبدون نیاز به استاد

شرایط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران و نقش آن بر پیدایش و تکامل خط نستعلیق(قسمت اول)